АНУ-БНХАУ улсуудын худалдааны зөрчлийн Монгол Улсад үзүүлэх нөлөө

Abstract

Дэлхийн хамгийн том эдийн засагтай улсууд болох АНУ болон БНХАУ улсуудын худалдааны зөрчил нь олон улсын хувьд тулгамдсан асуудал болж байна. Ялангуяа Монгол Улс нь БНХАУ улсын эдийн засгаас өндөр хамаардаг учир энэхүү улсын худалдааны бодлого нь манай улсын эдийн засагт шууд ба шууд бусаар өндөр нөлөө үзүүлэх магадлалтай. Иймд, энэхүү судалгааны ажлаар Монгол Улсад АНУ-БНХАУ улсуудын худалдааны зөрчлийн үзүүлэх нөлөөг Азийн Хөгжлийн Банкны “Олон Бүсийн Орц Гарцын Хүснэгт”-ийг ашиглан сценари шинжилгээн дагуу экспорт болон дотоодын нийт үйлдвэрлэлд үзүүлэх нөлөөг үнэлэхийг зорилоо. Глобал нийлүүлэлтийн гинжин хэлхээний хүрээнд хамгийн их холбоостой улсууд нь АНУ болон БНХАУ улсууд байдаг ба дээрх улсуудын холбоос орнуудад дээрх худалдааны зөрчил тарифын онолын дагуу экспорт, дотоодын нийт үйлдвэрлэл, ажил эрхлэлт гэх сувгуудаар нөлөөлөх боломжтой. Уг судалгаанд Азийн Хөгжлийн Банкны 2017 оны орц-гарцын хүснэгтийг ашиглан одоогийн нөхцөл байдал, хоёр талт арга хэмжээ, хамгийн муу тохиолдлын гэх гурван сценари буюу таамаглалуудыг үнэллээ. Судалгааны үр дүнд одоогийн нөхцөл байдлын сценари, хоёр талт сценари, хамгийн муу тохиолдлын сценари шинжилгээний хувьд бүх салбарын хувьд алдагдалтай буюу бууралтад хүргэнэ гэх дүнд хүрэв