https://repository.ufe.edu.mn/xmlui/handle/8524/26 Fri, 29 May 2026 18:33:34 GMT 2026-05-29T18:33:34Z https://repository.ufe.edu.mn/xmlui/handle/8524/4661 БАЙГАЛЬ ОРЧНЫ ЧИГЛЭЛЭЭР ҮЙЛ АЖИЛЛАГАА ЯВУУЛЖ БУЙ АШГИЙН БУС БАЙГУУЛЛАГУУДЫН ХАРЬЦУУЛСАН СУДАЛГАА Ууганбаярын, Уянга Байгаль орчны асуудал бол дан ганц нэг оронд тохиолддог асуудал бус дэлхий нийтийн асуудал ба дэлхий дахинд уур амьсгалын өөрчлөлт, цөлжилт, усны хомсдол, агаар, ус, хөрсний бохирдол зэрэг байгаль орчны асуудлууд жил ирэх тусам улам хурцдаж байна. Иймд байгаль орчны чиглэлээр ажилладаг ашгийн бус байгууллагууд нь чухал үүрэгтэй оролцох болсон. Тэдгээр байгууллагууд нь орон нутгийн иргэдтэй илүү ойр тулж ажилладаг ба иргэдийг татан оролцуулах, мэдээ мэдээлэл түгээх, байгаль хамгааллын олон ажлыг дэмжих зэрэг олон төрлийн төрийн хэрэгжүүлж чаддаггүй төсөл хөтөлбөрүүдийг хэрэгжүүлэн идэвхтэй ажиллах болсон. Гэхдээ эдгээр байгууллагын ажиллах нөхцөл улс орон бүрт өөр байна. Зарим улс орнуудын хувьд тогтвортой санхүүжилт, тодорхой хууль эрх зүйн орчин, иргэдийн идэвхтэй оролцоотой байхад, бусад улс санхүүжилт болон дотоод байгууллагын чадавхийн тал дээр хүндрэлтэй тулгардаг. Монгол орны хувьд байгаль орчны ашгийн бус байгууллагууд нь Ардчилалын дараа олноор байгуулагдаж ирсэн ч өнөөдөр хүртэл олон байгууллага гадаад доноруудад ихээхэн хамааралтай хэвээр байна. Дотоодын санхүүжилтийн тогтолцоо бүрэн хөгжөөгүй тул урт хугацааны тогтвортой ажиллах боломж хязгаарлагддаг. Харин Европын орнууд болон АНУ-д санхүүжилтийн олон эх үүсвэртэй, ил тод байдлыг хангах тогтолцоо нь сайн хөгжсөн, төр болон иргэний нийгмийн хамтын ажиллагаа тогтсон байдаг. Мөн Япон, БНСУ зэрэг Азийн орнуудад ч илүү тогтвортой, олон нийтийн оролцоо сайн, тогтмол үйл ажиллагаа нь явагддаг байна. Энэ судалгаагаар Монголын байгаль орчны ашгийн бус байгууллагуудыг Азийн зарим улсууд, Европын орнууд болон АНУ-ын туршлагатай харьцуулан авч үзлээ. Судалгаа нь дээрхи улс орнуудыг тогтвортой байдлын үндсэн үзүүлэлтэнд тулгуурлан харьцууллан судалласан. Судалгааны зорилго нь байгууллагын урт хугацааны тогтвортой ажиллахад ямар хүчин зүйл чухал нөлөөтэй болохыг тодорхойлох, мөн Монголын орны нөхцөлд нутагшуулж боломж бололцоог олон улсын байгуулагуудын тогтвортой ажлын туршлагыг нэвтрүүэн, салбарын бодлого боловсруулалт болон байгууллагуудын цаашид тогтвортой байдлыг сайжруулахад дэмжлэг болж чадна. Wed, 27 May 2026 00:00:00 GMT https://repository.ufe.edu.mn/xmlui/handle/8524/4661 2026-05-27T00:00:00Z https://repository.ufe.edu.mn/xmlui/handle/8524/4656 ХИЙМЭЛ ОЮУН УХААНЫ ТЕХНОЛОГИЙН НЭВТРҮҮЛЭЛТ БА АЖИЛТНЫ ӨӨРЧЛӨЛТӨНД ЭСЭРГҮҮЦЭХ ЗАН ТӨЛӨВИЙН ХАМААРЛЫН ШИНЖИЛГЭЭ Баянбат, Баянжаргал Ажлын байранд хиймэл оюун ухааны технологийг амжилттай нэвтрүүлэхийн тулд зөвхөн технологийн хөгжил дэвшлээс гадна ажилтнууд эдгээр шинэчлэлтийг хэрхэн хүлээн авч, түүнд хэрхэн дасан зохицож байгаагаас ихээхэн шалтгаална. Зарим ажилтнууд хиймэл оюун ухааны технологйин өөрчлөлтийг хурдан хүлээн зөвшөөрдөг бол, бусад нь өөрчлөлтөөс айх, техникийн ур чадвар дутмаг байх, ажлын байрны баталгаагүй байдал мэдрэх зэрэг шалтгаанаар эсэргүүцэл үзүүлдэг. Тиймээс технологийг хүлээн авах болон түүнд эсэргүүцэх үйл явцыг ойлгох нь байгууллагуудын хувьд хиймэл оюун ухааны технологийн хэрэгслүүдийн үр өгөөжийг нэмэгдүүлж, ажлын урсгал болон бүтээмжид үүсэх тасалдлыг хамгийн бага түвшинд байлгахад чухал ач холбогдолтой. Судалгаанд дараах гурван гол чиглэлийг хамруулсан:  Ажилтнуудын хиймэл оюун ухаантай холбоотой мэдлэг ба чадвар  Ажлын туршилга ба хиймэл оюун ухааны нөлөөлөл  Хиймэл оюун ухаантай холбоотой өөрчлөлтийг хүлээн авах , эсэргүүцэх сэтгэл ханамжийн түвшин Mon, 20 Apr 2026 00:00:00 GMT https://repository.ufe.edu.mn/xmlui/handle/8524/4656 2026-04-20T00:00:00Z https://repository.ufe.edu.mn/xmlui/handle/8524/4654 БАРИЛГЫН ЧАНАРЫН ХЯНАЛТАД ХИЙМЭЛ ОЮУН УХААН НЭВТРҮҮЛЭХ НЬ Гочоожалба, Түмэндэмбэрэл; Энхбаяр, Төмөрхуяг Барилгын салбарын хөгжил нь өртгийн хэлбэлзэл, хугацааны хэтрэлт, хөдөлмөрийн аюулгүй байдлын эрсдэл, бүтээмжийн бууралт, мэргэжлийн ажиллах хүчний хомсдол зэрэг олон талт, төвөгтэй асуудлуудтай тулгарсан хэвээр байна. Түүнчлэн барилгын салбар дэлхий дахинд дижитал шилжилт хамгийн удаан хийгдэж буй салбаруудын нэг бөгөөд Монголын барилгын салбар ч мөн адил байна. Сүүлийн жилүүдэд хиймэл оюун ухааны дэд салбарууд болох машин сургалт, мэдлэгт суурилсан систем, компьютерийн хараа, робот техник болон оновчлолын алгоритмууд нь олон улсын барилгын салбарт амжилттай нэвтэрч, үр ашиг, бүтээмж, аюулгүй ажиллагаа болон найдвартай ажиллагааг сайжруулсан сайн туршлагууд бий болжээ. Эдгээр туршлагад үндэслэн Монголын барилгын салбарт нэвтрүүлэхэд хамгийн тохиромжтой ХОУ-ын технологийг тодорхойлж, төслийн бодит жишээн дээр үр дүн болон үр ашгийн тооцооллыг судалгааны ажлын хүрээнд хийж гүйцэтгэлээ. Судалгаанд “NCD групп” ХХК-ийн хэрэгжүүлж буй Вега Сити төслийн угсралтын үе шатны ажил, чанарын хяналтын баримт бичгийн бүртгэлээс 100 өөр төрлийн, өөр хугацаанд хийгдсэн хяналтын хуудсыг түүврийн аргаар сонгон авч шинжилгээ хийж, мөн Монгол улсад үйл ажиллагаа явуулж буй 400 барилга угсралтын байгууллаас төлөөлөл инженер техникийн ажилчдаас асуумжийн судалгаа авч шинжилгээ хийн дүгнэлт гаргав. Монголын барилгын салбарт хамгийн тохиромжтой бөгөөд олон давтагдах үл тохирлыг бууруулах боломжтой ХОУ-ны ConeLab, Rebar Tying Robot технологиуд байсан ба дараах үр дүн, ашгийн тооцоолол хийгдсэн. ConeLabs технологи нэвтрүүлснээр нэг 23 давхар барилгын техник хяналтын шууд зардлыг 94% хүртэл бууруулах, үл тохирлын түвшинг 59% бууруулах, ажилбарын хурдыг 5–20 дахин нэмэгдүүлэх боломжтой. Rebar Tying Robot нь арматур зангидах ажилд зарцуулах хугацааг 120 хоногоос 48 хоног болгон 2.5 дахин бууруулж, ажиллах хүчний зардлыг 228% бууруулах боломжтой байна. Mon, 13 Apr 2026 00:00:00 GMT https://repository.ufe.edu.mn/xmlui/handle/8524/4654 2026-04-13T00:00:00Z https://repository.ufe.edu.mn/xmlui/handle/8524/4653 АЖИЛТНЫ СЭТГЭЛ ЗҮЙН АЮУЛГҮЙ БАЙДЛЫН БАГИЙН ГҮЙЦЭТГЭЛД ҮЗҮҮЛЭХ НӨЛӨӨ (САНХҮҮГИЙН САЛБАРЫН ЖИШЭЭН ДЭЭР) Ганбат, Одчимэг Орчин үеийн байгууллагын өрсөлдөөний чухал хүчин зүйл нь багийн үр дүнтэй ажиллагаа бөгөөд багийн гүйцэтгэлд нөлөөлдөг сэтгэл судлалын дотоод орчин, ялангуяа сэтгэл зүйн аюулгүй байдал онцгой ач холбогдолтой болж байна. Судалгааны үндэслэл нь багийн түвшний уур амьсгал, сэтгэл зүйн аюулгүй байдлын нөлөөг системтэйгээр тайлбарласан (Edmondson A. , 1999) онолын хүрээнд тулгуурласан бөгөөд гишүүдийн харилцаа, нээлттэй байдал, алдаагаа хүлээн зөвшөөрөх соёл багийн гүйцэтгэлд хэрхэн нөлөөлөхийг тодруулахад чиглэгдсэн болно. Судалгааны зорилго нь санхүүгийн салбарын байгууллагуудад багийн сэтгэл зүйн аюулгүй байдал багийн гүйцэтгэлд ямар нөлөө үзүүлдэг, мөн энэ нөлөөнд багийн суралцах чадавх(TLB) болон багийн чадамж (TE) хэрхэн зуучлагчийн үүрэгтэй оролцдогийг туршин тогтоох явдал байсан юм. Судалгааны хүрээнд багийн уур амьсгал, гишүүдийн харилцааны нээлттэй байдал, хамтран суралцах соёл, өөртөө итгэх итгэл зэрэг хувьсагчдыг онолын түвшинд авч үзсэн. Судалгааны арга зүйд тоон судлалын аргыг ашиглаж, санхүүгийн салбарт ажиллаж буй ажилтнуудаас Google form ашиглан асуулгын аргаар өгөгдөл цуглуулан SPSS 26.0 програмд боловсруулан корреляцийн шинжилгээ, регрессийн загварчлал ашиглан хувьсагчдын шууд болон шууд бус нөлөөллийг тооцсон. Судалгааны үр дүнд сэтгэл зүйн аюулгүй байдал нь багийн гүйцэтгэлд эерэг нөлөөтэй, мөн багийн суралцах чадавх болон багийн чадамжаар дамжин зуучлах нөлөө үзүүлдэг болох нь статистикийн хувьд батлагдав. Өөрөөр хэлбэл сэтгэл зүйн аюулгүй орчин нь гишүүдийн хамтран суралцах идэвх, ажлын итгэлцлийг нэмэгдүүлж, улмаар багийн гүйцэтгэлийг сайжруулж байна. Дүгнэлт: Байгууллагууд ажилтнуудын дуу хоолойг дэмжсэн, алдааг өсөлтийн боломж гэж хардаг, харилцааны аюулгүй орчинг бий болгох нь багийн тогтвортой гүйцэтгэлийг нэмэгдүүлэх үр ашигтай стратеги гэдэг нь тогтоогдлоо. Цаашид сэтгэл зүйн аюулгүй байдлыг байгууллагын соёлд тусгах бодлого, сургалтын арга замыг боловсруулж хэрэгжүүлэх шаардлагатай юм. Mon, 13 Apr 2026 00:00:00 GMT https://repository.ufe.edu.mn/xmlui/handle/8524/4653 2026-04-13T00:00:00Z