https://repository.ufe.edu.mn/xmlui/handle/123456789/2 2026-05-29T21:42:19Z 2026-05-29T21:42:19Z Лоохон, Ганзул https://repository.ufe.edu.mn/xmlui/handle/8524/4662 2026-05-29T02:38:20Z 2026-05-29T00:00:00Z

ЦЭРГИЙН ТӨВ ЭМНЭЛЭГТ ЭЛЭГ ШИЛЖҮҮЛЭН СУУЛГАХ МЭС ЗАСЛЫГ НЭВТРҮҮЛЭХ БОЛОМЖ Лоохон, Ганзул Цэргийн төв эмнэлэгт элэг шилжүүлэн суулгах эмчилгээг нэвтрүүлснээр үндэсний хэмжээнд тогтвортой үйл ажиллагаа явуулахад жилд дунджаар 5-10 амжилттай мэс засал хийх чадавх бүрдэж, Монгол Улсад хийгдэх эрхтэн шилжүүлэн суулгах тоо 2-3 дахин нэмэгдэх боломжтой болно. Ингэснээр эрүүл мэндийн тусламж үйлчилгээний хүртээмж сайжирна. Элэг шилжүүлэн суулгах шаардлагатай өвчтөнүүдийн 60 хүртэлх хувь нь гадаад улс руу зорчихгүйгээр дотооддоо эмчилгээ хийлгэх боломжтой болно. Цэргийн төв эмнэлэгт элэг шилжүүлэн суулгах мэс заслын төвийг бүрэн тоноглоход 4.3 тэр бум төгрөг шаардагдаж байна. Эмнэлгийн тусламжийн чанар олон улсын жишигт нийцэж, иргэдийн амь насыг аврах түвшин 90%-д хүрнэ. Санхүүгийн үр ашиг, эдийн засгийн хэмнэлт бий болно. Гадаад эмчилгээний урсгал буурснаар улсын хэмжээнд жил бүр дунджаар 6-8 тэрбум төгрөгийн валютын зардал хэмнэгдэнэ. Эрүүл мэндийн даатгалын сан болон төрийн төсвийн ачаалал буурч, тухайн хөрөнгийг дотоодын эрүүл мэндийн дэд бүтэц, сургалт, судалгаанд дахин хуваарилах боломж бүрдэнэ. Хүний нөөцийн чадавхи бэхжиж элэг шилжүүлэн суулгах чиглэлээр мэргэшсэн 40 гаруй эмч, сувилагч, анестезиологи, лабораторийн мэргэжилтэн дотоод, гадаадын сургалтад хамрагдаж, олон улсын түвшинд мэргэших зэрэг үр дүн судалгаагаар гарч байна.

2026-05-29T00:00:00Z Ууганбаярын, Уянга https://repository.ufe.edu.mn/xmlui/handle/8524/4661 2026-05-27T05:50:35Z 2026-05-27T00:00:00Z

БАЙГАЛЬ ОРЧНЫ ЧИГЛЭЛЭЭР ҮЙЛ АЖИЛЛАГАА ЯВУУЛЖ БУЙ АШГИЙН БУС БАЙГУУЛЛАГУУДЫН ХАРЬЦУУЛСАН СУДАЛГАА Ууганбаярын, Уянга Байгаль орчны асуудал бол дан ганц нэг оронд тохиолддог асуудал бус дэлхий нийтийн асуудал ба дэлхий дахинд уур амьсгалын өөрчлөлт, цөлжилт, усны хомсдол, агаар, ус, хөрсний бохирдол зэрэг байгаль орчны асуудлууд жил ирэх тусам улам хурцдаж байна. Иймд байгаль орчны чиглэлээр ажилладаг ашгийн бус байгууллагууд нь чухал үүрэгтэй оролцох болсон. Тэдгээр байгууллагууд нь орон нутгийн иргэдтэй илүү ойр тулж ажилладаг ба иргэдийг татан оролцуулах, мэдээ мэдээлэл түгээх, байгаль хамгааллын олон ажлыг дэмжих зэрэг олон төрлийн төрийн хэрэгжүүлж чаддаггүй төсөл хөтөлбөрүүдийг хэрэгжүүлэн идэвхтэй ажиллах болсон. Гэхдээ эдгээр байгууллагын ажиллах нөхцөл улс орон бүрт өөр байна. Зарим улс орнуудын хувьд тогтвортой санхүүжилт, тодорхой хууль эрх зүйн орчин, иргэдийн идэвхтэй оролцоотой байхад, бусад улс санхүүжилт болон дотоод байгууллагын чадавхийн тал дээр хүндрэлтэй тулгардаг. Монгол орны хувьд байгаль орчны ашгийн бус байгууллагууд нь Ардчилалын дараа олноор байгуулагдаж ирсэн ч өнөөдөр хүртэл олон байгууллага гадаад доноруудад ихээхэн хамааралтай хэвээр байна. Дотоодын санхүүжилтийн тогтолцоо бүрэн хөгжөөгүй тул урт хугацааны тогтвортой ажиллах боломж хязгаарлагддаг. Харин Европын орнууд болон АНУ-д санхүүжилтийн олон эх үүсвэртэй, ил тод байдлыг хангах тогтолцоо нь сайн хөгжсөн, төр болон иргэний нийгмийн хамтын ажиллагаа тогтсон байдаг. Мөн Япон, БНСУ зэрэг Азийн орнуудад ч илүү тогтвортой, олон нийтийн оролцоо сайн, тогтмол үйл ажиллагаа нь явагддаг байна. Энэ судалгаагаар Монголын байгаль орчны ашгийн бус байгууллагуудыг Азийн зарим улсууд, Европын орнууд болон АНУ-ын туршлагатай харьцуулан авч үзлээ. Судалгаа нь дээрхи улс орнуудыг тогтвортой байдлын үндсэн үзүүлэлтэнд тулгуурлан харьцууллан судалласан. Судалгааны зорилго нь байгууллагын урт хугацааны тогтвортой ажиллахад ямар хүчин зүйл чухал нөлөөтэй болохыг тодорхойлох, мөн Монголын орны нөхцөлд нутагшуулж боломж бололцоог олон улсын байгуулагуудын тогтвортой ажлын туршлагыг нэвтрүүэн, салбарын бодлого боловсруулалт болон байгууллагуудын цаашид тогтвортой байдлыг сайжруулахад дэмжлэг болж чадна.

2026-05-27T00:00:00Z https://repository.ufe.edu.mn/xmlui/handle/8524/4657 2026-04-27T07:04:52Z 2026-04-27T00:00:00Z

Цахим орчин дахь хүүхдийн эрхийн хамгаалалт, харьцуулсан судалгаа Энэхүү дипломын ажил нь Монгол Улсын цахим орчин дахь хүүхдийн эрхийн хамгаалалт, эрх зүйн орчинг судлах, хуулийн хэрэгжилт, бусад орны хууль эрх зүйн орчинтой харьцуулан судлах замаар олон улсын жишигт нийцүүлэн боловсронгуй болгох, санал боловсруулахад чиглэв. Судалгааны онолын хэсэгт хүүхдийн эрхийн хамгаалал хэдий оноос үүсэн хөгжиж ирсэн болон Монгол Улсын хүрээнд хүүхдийн эрх ашгийг хамгаалах хууль тогтоомжийн үүсэл хөгжил, мөн цахим орчин дахь хүүхдийн эрхийг ямар хууль тогтоомжоор хамгаалж байгааг агуулсан. Мөн цахим орчны үүсэл хөгжил, тэдгээрийг зохицуулж буй Монгол Улсын хууль тогтоомжийг агуулсан. Судалгааны хэсэгт Япон, БНСУ, Австралийн цахим орчин дахь хүүхдийн эрхийн хамгааллын эрх зүйн орчинг Монгол Улсын эрх зүйн орчинтой харьцуулж судалсан. Үүнд цахим орчинд хүүхдийн эрхийн хамгааллыг хамгаалах эрх зүйн орчныг судлахаас гадна цахим орчны хэрэглээг мөн тусгасан. Харьцуулсан судалгаагаар Монгол Улсын цахим орчин дахь хамгааллын эрх зүйн орчны хэрэгжилт сул, нарийн зохицуулсан зохицуулалт дутмаг, эцэг эхийн интернэт орчны мэдлэг сул, хүүхдүүдийн цахим орчинд өөрийгөө хэрхэн хамгаалах болон зохистой хэрэглээг мэддэггүй гэх мэт сул талууд байна. Судалгааны үр дүнд БНСУ болон Япон Улсын цахим орчны хүүхдийн эрхийн хамгааллын хувьд шүүлтүүрийн тогтолцоог насны баталгаажуулалт, эцэг эхийн хяналт, үйлчилгээ үзүүлэгч байгууллагын оролцоотойгоор хэрэгжүүлж байгаа нь цахим орчинд хүүхдийг хортой болон хориотой агуулгаас урьдчилан сэргийлэхэд эрх зүйн хамгаалалт сайн хэмээн дүгнэсэн бөгөөд Монгол Улсын хувьд нэвтрүүлэх боломжтойг тогтоосон. Мөн Австрали Улсын хувьд цахим аюулгүй байдлын комиссар хэмээх бие даасан институтийг бий болгосон нь цахим орчинд хүний болон хүүхдийн мэдээлэлтэй холбоотой зөрчлийг илүү хурдан нээн илрүүлж, арга хэмжээ авах боломжийг нээж байна хэмээн дүгнэсэн бөгөөд цахим орчинд хүүхдийн эрхийн хамгааллын эрх зүйн хамгааллын хэрэгжилтийг үр дүнтэй болгож байна хэмээн дүгнэсэн.

2026-04-27T00:00:00Z Баянбат, Баянжаргал https://repository.ufe.edu.mn/xmlui/handle/8524/4656 2026-04-20T08:05:16Z 2026-04-20T00:00:00Z

ХИЙМЭЛ ОЮУН УХААНЫ ТЕХНОЛОГИЙН НЭВТРҮҮЛЭЛТ БА АЖИЛТНЫ ӨӨРЧЛӨЛТӨНД ЭСЭРГҮҮЦЭХ ЗАН ТӨЛӨВИЙН ХАМААРЛЫН ШИНЖИЛГЭЭ Баянбат, Баянжаргал Ажлын байранд хиймэл оюун ухааны технологийг амжилттай нэвтрүүлэхийн тулд зөвхөн технологийн хөгжил дэвшлээс гадна ажилтнууд эдгээр шинэчлэлтийг хэрхэн хүлээн авч, түүнд хэрхэн дасан зохицож байгаагаас ихээхэн шалтгаална. Зарим ажилтнууд хиймэл оюун ухааны технологйин өөрчлөлтийг хурдан хүлээн зөвшөөрдөг бол, бусад нь өөрчлөлтөөс айх, техникийн ур чадвар дутмаг байх, ажлын байрны баталгаагүй байдал мэдрэх зэрэг шалтгаанаар эсэргүүцэл үзүүлдэг. Тиймээс технологийг хүлээн авах болон түүнд эсэргүүцэх үйл явцыг ойлгох нь байгууллагуудын хувьд хиймэл оюун ухааны технологийн хэрэгслүүдийн үр өгөөжийг нэмэгдүүлж, ажлын урсгал болон бүтээмжид үүсэх тасалдлыг хамгийн бага түвшинд байлгахад чухал ач холбогдолтой. Судалгаанд дараах гурван гол чиглэлийг хамруулсан:  Ажилтнуудын хиймэл оюун ухаантай холбоотой мэдлэг ба чадвар  Ажлын туршилга ба хиймэл оюун ухааны нөлөөлөл  Хиймэл оюун ухаантай холбоотой өөрчлөлтийг хүлээн авах , эсэргүүцэх сэтгэл ханамжийн түвшин

2026-04-20T00:00:00Z